AzarkinM (azarkinm) wrote,
AzarkinM
azarkinm

Манаскія ордэны на тэрыторыі Беларусі. ДАМІНІКАНЦЫ

Дамініканцы (лац. dominicanes)

Дэвіз. "Усхваляць, бласлаўляць, прапаведваць".



Гісторыя. Жабрацкі каталіцкі манаскі ордэн. Назва паходзіць ад імя заснавальніка Дамініка дэ Гусмана (1170-1221), які ў 1214 годзе заснаваў кляштар у Тулузе (Францыя). Статут ордэна быў складзены на аснове статута св.Аўгусціна. Галоўным накірункам дзейнасці лічылася прапагандыска-місіянерская дзейнасць, якую ажыццяўляў Дамінік у змаганні з ерасямі. Пасля яго смерці ордэну надалі шмат прывілеяў, па якім ён пачаў інквізіцыю у Еўропе. З ХV ст. кляштары атрымалі дазвол на валоданне маёмасцю, што значна палепшыла іх матэрыяльнае становішча і адкрыла пастаянныя крыніцы для прыбытку ордэна.


Герб ордэна – гэта сабака, які нясе паходню, што сімвалізуе прызначэнне ордэна несці ісціну свету і ахоўваць царкву ад ерасі. З-за гэтага ў народзе ордэн празвалі «гасподнія сабакі» (Dominicanes).


Адносіны да дамініканцаў у гістарычным плане неадназначныя. З аднаго боку, дамініканцы праводзілі інквізіцыю за любыя погляды, якія разыходзіліся з поглядамі царквы, а таксама за дзіўныя паводзіны. З іншага боку, большая частка дамініканцаў не былі фанатыкамі і аддавалі перавагу лагоднай рэлігійнай пазіцыі – праводзілі працу, каб зацікавіць простае насельніцтва, у тым ліку чыталі пропаведзі не на латыні, а на роднай ім мове. Узяўшы на ўзбраенне ўсе памылкі і поспехі папярэднествораных жабрацкіх ордэнаў і выправіўшы іх, яны дасягнулі вялікіх поспехаў у Еўропе. Падчас росквіту налічвалася больш за 150 тыс. манахаў дамініканцаў па ўсім свеце, але іх пацяснілі ў адукацыйнай галіне езуіты. Самымі вядомымі прадстаўнікамі дамініканцаў лічацца Фама Аквінскі і Альберт Вялікі.

У дамініканцаў было адгаліненне – тэрцыярыі – прыхільнікі ордэна, якія прымалі яго абеты, але заставаліся жыць сярод мірскіх людзей і прапаведвалі іх прынцыпы.


Ордэн меў буйную жаночую галіну.


Побыт. Статут дамініканцаў забараняў ім прасіць любую рэч для сябе, і каб нешта атрымаць, за іх павінен быў папрасіць іншы чалавек. Таму братам прыходзілася моцна жангляваць словамі, каб атрымаць тое, што ім хацелася. Асаблівасць прадстаўнікоў ордэна ў побыце была яшчэ і ў тым, што манахі вельмі нізка насоўвалі свое капюшоны, каб не было бачна нікому вачэй, такая ж традыцыя захоўвалася і ўнутры манастыра, нават падчас трапезы. Манахі-дамініканцы актыўна пераманьвалі да сябе манахаў з іншых ордэнаў, заахвочваючы іх рознымі станоўчымі прыкладамі свайго жыцця.


Вопратка. Апраналіся дамініканцы ў белую сутану з белымі капюшонамі, а выходзячы на вуліцу, накідвалі зверху чорны плашч з чорным капюшонам. Белая туніка апаясвалася скураным поясам, на якім віселі драўляныя пацеркі.


Жаночае адзенне таксама было белага колеру, на галаву апраналася чорная з белай стужкай хустка. Часамі паверх белай рызы апранаўся чорны плашч.


ВКЛ. У 1223 годзе ордэн з'явіўся ў польскім Кракаве, а адтуль ужо стаў пранікаць на землі ВКЛ, дзе сустракаў значныя перашкоды для дзейнасці. Замацаваўся ордэн на тэрыторыі Беларусі і Літвы толькі ў ХVІ ст. Дамініканцам належылі бібліятэкі, гімназіі і павятовыя школы, а таксама калегіўмы.
Тэрыторыя сучаснай Беларусі была падзелена паміж двума правінцыямі дамініканцаў – Рускай і Літоўскай, якія ў 1813 годзе загадам цара былі аб'яднаныя ў адну Літоўскую правінцыю, якая налічвала 38 кляштараў.

Жаночы манастыр на тэрыторыі Беларусі быў адчынены толькі ў Наваградку.


Пасля паўстанняў 1830-31 і 1863-64 гадоў кляштары дамініканцаў на тэрыторыі былой ВКЛ былі зачынены. Жылыя будынкі былі прыстасаваны пад казармы, шпіталі і гаспадарчыя патрэбы, а касцёлы сталі парафіяльнымі, ці ўвогуле перайшлі да праваслаўных.


Сучаснасць.У нашыя часы ордэн дзейнічае ў 50 краінах свету, налічвае амаль 6 000 манахаў і 552 прыходаў. Да гэтай колькасці мужчын-дамініканцаў можна яшчэ далучыць 3 700 жанчын-дамініканак, і атрымаецца даволі паспяховая і ўплывовая рэлігійная плынь на сёння. Асноўнай сферай дзейнасці іх лічыцца прапаведванне Евангелля, вывучэнне навук, адукацыя, барацьба з ерасямі і місіянерская дзейнасць. Дамініканскі ордэн працуе ў Расіі, Украіне, Літве. У Беларусі сёння працуе толькі жаночая галіна.


Каталіцкія манаскія ордэны на тэрыторыі Беларусі http://azarkinm.livejournal.com/176785.html
Tags: Манаскія ордэны
Subscribe

  • ПАРОМ ПАРЫЧЫ (Гомельская вобласць)

    У нашай краіне паромы хаця і з'яўляюцца непастаянным транспартным сродкам, але часам іх праца незамяняльна. Паромы для турыстаў, гэта экзотыка і…

  • КРАСНЫ БЕРАГ (Гомельская вобласць)

    Вёска Красны бераг вядома двума месцамі, якія варта наведаць кожнаму беларусу. Першае – гэта палац Козел-Паклеўскіх, які прыцягвае ўсіх сваёй…

  • КРАСНЫ БЕРАГ (Гомельская вобласць)

    Вёска Красны бераг Жлобінскага раёна ўпершыню ўзгадваецца пад 1317 годам, але толькі ўзгадваецца. Дакладны расповяд пра вёску і ўладароў пачынаецца…

  • Post a new comment

    Error

    default userpic

    Your IP address will be recorded 

    When you submit the form an invisible reCAPTCHA check will be performed.
    You must follow the Privacy Policy and Google Terms of use.
  • 4 comments